خوێندنه‌وه‌ی ڕه‌خنه‌یی چۆن چۆنی بابه‌تێكی فه‌له‌سه‌فی ده‌خوێنیته‌وه و لێی تێده‌گه‌یت؟ عه‌لا ئه‌لغه‌ربی له عه‌ره‌بییه‌وه: باوكی ڕه‌هه‌ند له كاتی بیستنی وشه‌ی فه‌لسه‌فه یان ئه‌وه‌ی له فه‌له‌سه‌فه‌وه سه‌رچاوه‌ی گرتووه و داڕێژراوه، ئه‌وا یه‌كسه‌ر بێزار و بێتاقه‌ت ده‌بین. چونكه پێشبینی ده‌كه‌ین به زه‌حمه‌ت بتوانین، بكه‌وینه دوای بیرۆكه‌كان كه له‌سه‌ر ئه‌رزی واقیع، ناگیرێن و ناپێورێن و به‌ڵگه‌یه‌كی كرده‌ییش ناخه‌نه‌ڕوو، […]
سەبارەت بە کتێبی فەرهەنگی پیران د. سەباح بەرزنجی: گرنگی و بایەخی ئەم فەرهەنگە لەوەدایە کە زۆرترین زاراوەی تەسەوف و عیرفانی لە خۆگرتووە سازکردنی: سەردەم لە ماوەی ڕابردوودا، دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم، کتێبێکی ناوازە و گرنگی بە ناوی (فەرهەنگی پیران) چاپ و بڵاو کردەوە، ئەم کتێبە لە لایەن دوو کەسی ئەکادمیست و نووسەری سەر بە […]
بوون لە دیوانی “گەڕانەوەی زەردەشت”ی “ئەحمەدی مەلا”دا ڕانانی: سەردەم ئەم کتێبە بریتییە لە لێکۆڵینەوەیەکی ئەدەبی سەبارەت بە دیوانە شیعری (گەڕانەوەی زەردەشت)ی دکتۆر ئەحمەدی مەلا، محەمەد نەبی نووسیویەتی و لە بڵاوکراوەکانی دەزگای چاپ و پەخشی سەردەمە: ناوەڕۆکی ئەم توێژینەویە لە دەروازەیەک و دوو بەش پێک هاتووە، لە سەرەتادا بە سەرنجدان لە فیکری هایدگەر، باسکردن لە بوون […]
شۆڕشی چوارەمی پیشەسازی لە نێوان بلۆکچەین و دراوی گریمانەییدا ڕانانی: سەردەم بابەتی ئەم کتێبە تەکنەلۆژیای زانیارییە و لە زنجیرە دۆسیەکانی دەزگای چاپ و پەخشی سەردەمە، کۆمەڵێک نووسەر نووسیویانە و لە لایەن (فەیسەڵ عەلی) بە شێوەیەکی جوان و سەرنجڕاکێش، وەرگێڕدراوەتە سەر زمانی کوردی و ئێستا لە کتێبفرۆشییەکان بەردەستە، ئەم کتێبە ئەگەرچی بە قەبارە گچکەیە، بەڵام ناوەڕۆکێکی […]
هەناسە فەلسەفییەکان ئاوات ئەحمەد سوڵتان دەینوسێت (١٧) پەیژەکەی دایۆتیما سەرکەوتن پلە بە پلە بەرەو لای جوانی دەمەوێت سەرەتا دیمەنەکە وێنا بکەم: لە ساڵی ٤١٦ ی پێش زاییندا، ئاگاسۆنی لاو (٣٢ ساڵ) بە یەکەمین تراجیدیای خۆی بەشداریی فێستیڤاڵی لێنیای ئەسینا دەکات و خەڵاتی یەکەم دەباتەوە، بەو بۆنەیەشەوە لە ماڵەکەی خۆی ئاهەنگێکی شەرابنۆشین و تارژەنین بۆ هاوەڵانی […]
تەقەللایەکی ونبووی تر «کۆمەڵەی بژاری کوردی» بەختیار حەمەسوور ١ زۆرجار بیر لەم زمانە، زمانی کوردی، دەکەمەوە، بە دروستی چۆن گەیشتووەتە ئەم ئاست و شێوازە لە دەربڕین، ڕستەسازی و پێکهاتە. هەڵبەت ئەمە هەر لە خۆڕا و بە ڕۆژێک و دووان ڕووی نەداوە، بەڵکوو چەندان کەس تەقەللایان بۆ داوە و چەندان قۆناغ و ساڵی پێچووە، ئەگەر بمانەوێ […]
هیوا عەزیزی: هەموو چیرۆکەکان نهێنییەکی سەیریان لە هەناودایە کۆمەڵەچیرۆکی مانگی نیوەڕۆ لە وتووێژێکدا سازکردنی: ئیدریس عەلی لە ماوەی ڕابردوودا، دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم ،کۆمەڵەچیرۆکی (مانگی نیوەڕۆ)ی چاپ و بڵاوکردەوە، ئەم کۆمەڵەچیرۆکە (شەهریار مەندەنی پوور) نووسیویەتی و لە لایەن (هیوا عەزیزی) بە شێوەیەکی جوان و سەرنجڕاکێش، لە فارسییەوە وەرگێڕدراوەتە سەر زمانی کوردی، لەم وتووێژەدا (هیوا […]
نووسین دەربارەی سینەما بە نیگایەکی دەروونشیکاریی خستنەڕووی کتێبی “پەردە ـ چاو” خوێندنەوەی: سەردەم بێگومان نووسین دەربارەی ئەو کایانەی کە کەمتر بۆ ئێمە ئاشنان و زیاتر لە ڕێی کەناڵی ترەوە پێمان دەگات، گرنگە، ئەمە بەو مانایەی کە نووسین لەو بوارانەدا دەتوانێت یارمەتیمان بدات کە پاشخانێک بونیاد بنێین، کە تێیدا بینینمان بەرینتر بێتەوە، هاوکات وا دەکات ئەو […]
مەهێڵە تەقە لە کۆلارەکان بکەن ڕانانی: ئیدریس عەلی لە ماوەی ڕابردوودا، دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم، کتێبێکی جوان و سەنگینی بە ناوی (مەهێڵە تەقە لە کۆلارەکان بکەن) چاپ و بڵاو کردەوە، بابەتی ئەم کتێبە ئەدەبییە و یەکێکە لە ڕۆمانە جوانەکانی ئەدەبی تورکی، ڕۆمانێک کە بە هەموو هێز و وزە و بوونیەوە، دەیەوێت پەردە لەسەر چیرۆکی […]
تاریا ڤیگێن شاکارێکی دیکەی هێنریک ئیبسن داستانەشیعر ڕانانی: سەردەم لەم ڕۆژانەی پێشوودا، دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم، کتێبێکی گرنگ و بەنرخی لە بواری داستانەشیعردا، چاپ و بڵاو کردەوە، لە ڕاستیدا ئەم کتێبە کتێبێکە کە بۆ خوێنەر چێژی خوێدنەوەی ڕۆمانێکی گەورەی هەیە، چونکە بە زمانێکی شیعریی پاراو و سادە، داستانێکی گەورەمان بۆ دەگێڕێتەوە، هاوکات لە لایەکی […]
كارل یاسپه‌رس… به‌ڵێ بۆ ڕۆشنگه‌ریی ڕۆحانی ئیماندار قه‌شه‌كان له سه‌ده‌كانی ناوه‌ڕاستدا ئاینیان كردبوو به زنجیر و كۆت و به‌ند هاشم ساڵح له عه‌ره‌بییه‌وه: هه‌ورامان وریا قانع ئێمه به‌درێژایی چه‌ندین ساڵ، سه‌رسامبووین به فه‌یله‌سوفه بێباوه‌ڕه‌كانی خۆرئاوا، له نمونه‌ی ماركس و هایدگه‌ر و سارته‌ر و ده‌یانی دیكه. بگره ته‌نانه‌ت له‌و بڕوایه‌دابووین ئه‌گه‌ر كه‌سێكی مولحید نه‌بیت، ناتوانیت ببیت […]
هەناسە فەلسەفییەکان ئاوات ئەحمەد سوڵتان دەینوسێت (١٦) هەقیقەتی ئەفسانەکان لەگەڵ ئەوەدا کە ئەفسانەکانی یۆنان بڕێکی زۆر چیرۆکی سەمەرەیان لەخۆ گرتووە، بەڵام کە زیاتر ورد دەبینەوە، دەبینین لەپشتی ئەو سەمەرەییەوە، ژمارەیەکی زۆر لە بەها ڕەسەنەکان خۆیان نمایش دەکەن. بە واتایەکی دیکە، کاتێك پەیوەندییان پێوە دەگرین، گفتوگۆی چەمکە بنەڕەتییەکانی بوونی خۆمان وەک مرۆڤ دەکەوێتە گەڕ. میسۆس گوزارشت […]
زنجیرەی دۆسییەکانی سەردەم گەیشتە ١٠٠ دۆسییە و ماڵئاوایی لە خوێنەرانی دەکات دەزگای سەردەم لە ڕەوتی درێژخایەنی کارکردنیدا، هەمیشە بە جەخت و چاوێکی تیژەوە، بەخەمی نوێبونەوە و فراوانکردنی کتێبخانەی کوردی لە سەرچاوە جیاواز و بیرە نوێیەکان کاری کردوە و بۆ ئەم مەبەستەش زیاد لە پلان و ڕێگایەکی گرتوەتە بەر، بۆ پێکانی ئامانجەکەی. زنجیرەی دۆسییەکانی سەردەم کە […]
بە درەخت ئەڵێم درەخت ڕانانی: سەردەم بابەتی ئەم کتێبە ئەدەبییە و هەڵبژاردەیەکە لە شیعرەکانی خانمە شاعیری ناوداری پۆڵەندی (هالینا پۆشڤیاتۆڤسکا) و لە لایەن نووسەر وەرگێڕی ناوداری کورد (ئازاد بەرزنجی)یەوە، بە شێوەیەکی جوان و سەرنجڕاکێش، وەک ئەوەی لە بنەڕەتدا هەر بە کوردی نووسرا بێت، وەرگێڕدراوەتە سەر زمانی کوردی و ئێستا لە کتێبفرۆشییەکان بەردەستە. لە ڕاستیدا پێش […]
مەرگی شەکرلی نووسینی: شیروان مەحموود محەممەد نزیکەی شەست ساڵێک دوای کوشتنەکەی، وێنەکەی لە فەیسبووکدا دەبینمەوە… کوڕێکی قۆزی، مووکاڵی قژ جوانشانەکراو و شیکپۆش، هەر وەک ئەو کاتانەی هێشتا مابوو، جاروبار لە کۆڵانەکەی خۆیان و دەوروبەرەکەیدا دەمبینی و بە سەرسامییەوە، ڕەنگە بە کەمێک ئیرەییشەوە، سەیریم دەکرد، چونکە ئەوساش و، ئێستاش، لە وێنەی فەیسبوکەکەدا، شێوەی ئەکتەری ئەمەریکی، “جەیمس […]
په‌یڤێك بۆ ڕۆمانی “شەڕەکەی ته‌رواده” دانا ڕەئووف داستانی (ئەلیادە)ی هۆمیرۆس یەکێکە لە سەرچاوە کلاسیکییە دێرین و گەورەکانی کولتوور و ئەدەب و شانۆی گرێکی، هاوکات بنەمایەکی گرینگی ستراکتوری هەموو ئەدەب و شانۆی ئەوروپییە. بەپێی سەرچاوەکانی مێژووی ئەدەب، ئەلیادە لە ساڵەکانی ٧٠٠ ب. ز دا نووسراوە، بەڵام لە چاخی ناوەڕاستدا (ئەلیادە) و هەروەها (ئۆدیسە)یش ون بوون […]
خواردنگەیەک بۆ پێکدادانی کولتوورەکان خستنەڕووی کتێبی شانۆیی “خواردنگەی مەیموونی زیندوو” خوێندنەوەی: سەردەم دەقی شانۆیی دەتوانێت وێڕای نمایش، هاوکات لە ڕێی خوێندنەوەشەوە کاریگەریی بەرچاو دابنێت، ئەگەرچی لای ئێمە، لەنێو خوێنەرانی کورددا ئەمڕۆ خوێندنەوەی دەقی شانۆیی کەمتر بووە بە کولتوور، ئەمەش زیادتر لەو ڕوانگەیەوە هاتووە کە پێی وایە دەقی شانۆیی تەنیا دەبێت لەسەر تەختی شانۆ نمایش بکرێ […]
ئەگەر ماسییەکان بیانتوانیبا هاوار بکەن ڕانانی: سەردەم بابەتی ئەم کتێبە فەلسەفییە و وەرگێڕانی بەشێکە لە وتارەکانی فەیلەسووفی بواری ئاکار (پیتەر سینگەر) دڵشاد حامید بە شێوەیەکی جوان و سەرنجڕاکێش وەریگێڕاوەتە سەر زمانی کوردی و لە بڵاوکراوەکانی دەزگای چاپ و پەخشی سەردەمە. وەرگێڕی ئەم کتێبە ئاماژەی بۆ ئەوە کردووە کە بۆ ئەم کتێبە تەنها ٢٣ وتاری وەرگێراوە: […]
د. عەلی وەردی ڕێبەری کۆمەڵناسی لە عێراقدا ڕانانی: سەردەم بابەتی ئەم کتێبە کۆمەڵناسییە و دنیای گەورە نووسەر و کۆمەڵناسی عێراقی (د. عەلی وەردی) لە دید و ئەندێشەی کۆمەڵێک نووسەر و ڕووناکبیرەوە خراوەتە ڕوو، کتێبەکە لە کۆمەڵێک وتار پێک هاتووە، کۆمەڵێک نووسەری جیاجیا نووسیویانە و لە لایەن نووسەر و وەرگێڕ (د. نەوزاد ئەحمەد ئەسووەد) بە شێوەیەکی […]
ڕۆشنگەری و فەیلەسووفانی ڕۆشنگەری ڕانانی: سەردەم دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم، بەردەوامە لە چاپکردن و بڵاوکردنەوەی زنجیرە دۆسیەکانی سەردەم کە هەر جارە و تایبەتە بە پرس، چەمک و بابەتێکی فیکری و ئەدەبی و فەلسەفی، یاخود ئایینی و مێژووی و هونەریی، لەم دۆسیانەدا خوێنەر ئاشنا دەبێت بە بۆچوون و دیدی کۆمەڵێک فەیلەسووف، هزرمەند، ئەدیب و نووسەر […]
جیهان چاوه‌ڕێی دواهه‌مین ڕۆمانی ماركیز دهكات كه ده‌یویست بیدڕێنێت ئاماده‌كردنی: باوكی ڕه‌هه‌ند گابرێل گارسیا ماركیز(1927-2014) ، سه‌روه‌ختێك له ته‌مه‌نی 87 ساڵیدا ماڵئاوایی له ژیان دهكات، به‌ڵام له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا، دوای تێپه‌ڕبوونی ده ساڵی ڕه‌به‌ق به‌سه‌ر كۆچكردنیدا، دوای ئه‌وه‌ی یه‌ك ده‌یه‌ی ته‌واوه، رووناكی سه‌ر زه‌وی به‌جێهێشتووه و میوانی تاریكی گۆڕی سارد و سڕی ژێر زه‌وییه. كه‌چی ئه‌وه‌تا […]
سەبارەت بە ڕۆمانی دکتۆر گلاس وتووێژیک لەگەڵ (خەبات عارف)ی وەرگێڕدا سازکردنی: سەردەم لە ماوەی ڕابردوودا، دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم، شاکارێکی ئەدەبی سویدی چاپ و بڵاوکردەوە، ئەویش ڕۆمانی (دکتۆر گلاس)ی نووسەری ناودار ((یاڵمار سوێدەربێری)یە کە لە لایەن نووسەر و وەرگێڕی ناوداری کورد (خەبات عارف) بە شێوەیەکی جوان و سەرنجڕاکێش وەرگێڕدراوەتە سەر زمانی کوردی، لەم وتووێژەدا […]
هەناسە فەلسەفییەکان ئاوات ئەحمەد سوڵتان دەینوسێت (١٥) میسۆس و لۆگۆس هەرکاتێك ئەم دوو وشەیەم گوێ لێ دەبێت، یەکسەر بیر لەو گوێزانەوەیە دەکەمەوە کە لە مێژووی فەلسەفەدا و بە تایبەتی لە هزری یۆنانیدا ڕوویداوە: گوێزانەوە لە هەوڵدان بۆ شیکردنەوەو تێگەیشتن لە جیهان لەتوێی چیرۆکی خواکان و پاڵەوانەکانەوە بۆ کایەیەکی دیکەی تێڕامان و وردبوونەوە کە لەسەر بناغەی […]
پرسی ڕۆژ لە ڕوانگەی فەلسەفەوە خستنەڕووی کتێبی: “ئەگەر ماسییەکان بیانتوایبا هاوار بکەن” بەختیار حەمەسوور نووسینی فەلسەفی لە دنیای هاوچەرخ و ئەمڕۆماندا، چیدی لەوە ترازاوە کە دەرگیری بابەتە بانسروشتییەکان و ئەو ڕووداو و ماجەرایانە بێت کە لە بورجی عاجدان و سەر و سمیان لە ئاسمانە، بە شێوەیەکی تایبەت و دیاریکراو، ئەمڕۆ فەلسەفە و بیرکردنەوە بۆ ئاستی […]
