منداڵێک بەدەم کۆلارەوە یان یادەوەرییە غەمگینەکانی نووسەر

منداڵێک بەدەم کۆلارەوە یان یادەوەرییە غەمگینەکانی نووسەر

منداڵێک بەدەم کۆلارەوە یان یادەوەرییە غەمگینەکانی نووسەر ڕانانی: ئیدریس عەلی ژیانی نووسەران، چیرۆک و ڕوودوەکانیان، تایبەتمەندی و سروشتی کەسێتییان، ئەو بابەت و دیاردانەی کاریگەرییان لەسەریان هەبووە، هەموو ئەمانە بەشێکیان لەنێو پانتایی نووسین و ئەدەبیاتەکەیاندا ڕەنگی داوەتەوە، بێگومان بە یەک دنیا گەمەی زمانەوانی و فەنتازیا و خەیاڵەوە، بەڵام بەشێکی گرنگ و کاریگەری ڕووداو و سروشتی کەسێتییان، […]

کــــۆکـلـیـلـێـک بـۆ ئـەدەب و ڕەخـنـە

کــــۆکـلـیـلـێـک بـۆ ئـەدەب و ڕەخـنـە

خستنەڕووی کتێبی “کلیلدان، فەرهەنگی ئەدەب و ڕەخنە” خوێندنەوەی: سەردەم یەکێک لەو پرسە قیرسمیچانەی بەردەوام لەناو کایەی ڕۆشنبیری کوردیدا زارەوزار دەکات و هەر جارەش بە جۆرێک ئەم پرسە دێتەوە مەیدان و دەبێتە مشتومڕی نێوان ئەدیبان و نووسەران و هونەرمەندان، ئەویش پرسی “بوونی ڕەخنە”یە لەنێو کایەی کولتووری ئێمەدا. پرسیارەکە بەم شێوەیە خۆی دادەڕێژێت و وەڵامەکان لە کەسێک […]

كــاتــێــك چــیـاكـان هـه‌ره‌س دێـنــن_ی ئـایـتـمــاتـۆف بـە کـوردی

كــاتــێــك چــیـاكـان هـه‌ره‌س دێـنــن_ی ئـایـتـمــاتـۆف بـە کـوردی

له‌ كتێبه‌ تازه‌ چاپكراوه‌كانی ده‌زگای چاپ و په‌خشی سه‌رده‌م كاتێك چیاكان هه‌ره‌س دێنن نووسینی: جه‌نگیز ئایتماتۆف و له‌ عه‌ره‌بییه‌وه‌ جه‌لیل كاكه‌وه‌یس ئه‌م به‌رهه‌مه‌ یه‌كێكه‌ له‌ تازه‌ترین كتێبه‌ نایابه‌كانی ده‌زگای چاپ و په‌خشی سه‌رده‌م كه‌ بڕیاره‌ له‌ شه‌شه‌مین پێشانگای نێوده‌وڵه‌تی سلێمانی بۆ كتێب، له‌ به‌رواری 28/ 11/ 2024 تا 8/ 12/ 2024 نمایشبكرێت و بخرێته‌ به‌رده‌ستی […]

دەربارەی کتێبی تـــۆ بـــەسـەر خــۆتــدا زاڵیــت

دەربارەی کتێبی تـــۆ بـــەسـەر خــۆتــدا زاڵیــت

نووسینی: وێندی گرانت و له‌عه‌ره‌بییه‌وه‌: شێرزاد حه‌سه‌ن ئه‌م به‌رهه‌مه‌ یه‌كێكه‌ له‌ تازه‌ترین كتێبه‌ نایابه‌كانی ده‌زگای چاپ و په‌خشی سه‌رده‌م كه‌ بڕیاره‌ له‌ شه‌شه‌مین پێشانگای نێوده‌وڵه‌تی سلێمانی بۆ كتێب، له‌ به‌رواری 28/ 11/ 2024 تا 8/ 12/ 2024 نمایشبكرێت و بخرێته‌ به‌رده‌ستی خوێنه‌ر. كتێبه‌كه‌ له‌ پێشه‌كییه‌ك و 25 وتاری جیاواز و پاشكۆیه‌ك پێكهاتووه‌، كۆی وتاره‌كانی كتێبه‌كه‌، […]

دەربارەی کتێبی ئـــاوێــك بــۆ ئـه‌ســپـی خــێــزان

دەربارەی کتێبی ئـــاوێــك بــۆ ئـه‌ســپـی خــێــزان

نووسینی شه‌وقی ئه‌بی شه‌قرا و له‌ عه‌ره‌بییه‌وه‌: عه‌بدوڵڵا تاهیر به‌رزنجی ناسینی نووسه‌ر و وه‌رگێڕ و شاعیرێكی گه‌وره‌ی عه‌ره‌ب وه‌ك شه‌وقی ئه‌بی شه‌قرا(1935-2024)، له‌ كتێبێكی بچووك و خنجیلانه‌ی وه‌رگێڕدراو به‌ زمانێكی كوردی پوخت و پاراو، چێژێكی خۆش و تایبه‌ت به‌ خوێنه‌ر ده‌به‌خشێت. سه‌روه‌ختێك وه‌ك خوێنه‌رێك، له‌ ڕێگه‌ی لاپه‌ڕه‌كانی ئه‌م كتێبه‌وه،‌ گه‌شتێكی كورت، وه‌لێ چڕ و ده‌وڵه‌مه‌ند، […]

ڕۆمانی سەردانی پزیشکی تایبەت لە وتووێژێکی گرنگدا

ڕۆمانی سەردانی پزیشکی تایبەت لە وتووێژێکی گرنگدا

سازکردنی: ئیدریس عەلی لە ماوی ڕابردوودا دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم، شاکارێکی دیکەی پێشکەش بە خوێنەر و کتێبخانەی کوردی کرد، ڕۆمانی (سەردانی پزیکشی تایبەت) لە لایەن نووسەری ناوداری سویدی (پەر ئۆلۆڤ ئێنکڤیست) نووسراوە و لەلایەن نووسەر و وەرگێڕی ناوداری کورد (هاشم ئەحمەدزادە) بە شێوەیەکی جوان و سەرنجڕاکێش وەرگێڕدراوەتە سەر زمانی کوردی… لەم وتووێژەدا لەگەڵ کاک […]

پـەراوێــزێــك بـۆ رۆمانی كۆشـكـە سـورەكــە

پـەراوێــزێــك بـۆ رۆمانی كۆشـكـە سـورەكــە

د. سەمەد ئەحمەد كـۆشـكە سـورەكـە، تازەترین رۆمانی چاپكراوی شاعیر و رۆماننووس (هیوا قادر)ە، لە دوتوێی (303) لاپەڕەدا، دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم، ساڵى 2021 چاپ و بڵاوی كردووەتەوە. ئەم رۆمانە، چ لە رووی بابەت و باكگراوەندی فكرییەوە، چ لە رووی تەكنیكەوە، شایانی خوێندنەوە و قسە لەسەركردن و لەمەش زیاتر توێژینەوەی ئەكادیمییە. من كە دەرفەتی توێژینەوەی […]

ڕۆمانی سـەمـاکـردن لـەنـێـو ئاگردا لە ڕوانگەی نووسەرانی بیانییەوە

ڕۆمانی سـەمـاکـردن لـەنـێـو ئاگردا لە ڕوانگەی نووسەرانی بیانییەوە

ئامادەکردنی: سەردەم لە سەروەختی بڵاوبوونەوەی ڕۆمانی (سەماکردن لەنێو ئاگردا، هەستانەوه له نێو خۆڵەمێشدا) بە زمانی ئینگلیزی، کۆمەڵێک نووسەر و ڕەخنەگری ئەدەبی و کەسایەتیی جیاجیا، لەسەر ئاستی ئەوروپا و نێوەندە ئەدەبییەکان، باری سەرنج و بۆچوونی خۆیان سەبارەت بە ڕۆمانەکە خستە ڕوو و سەرسامیی خۆیان نەشاردەوە بە ئاستی ڕۆمانەکە، چ لە ڕووی تەکنیک، زمان و شێوازی گێڕانەوەوە، […]

دەربـارەی کـتێـبـی مـیـری کـوردان

دەربـارەی کـتێـبـی مـیـری کـوردان

میری کوردان نووسینی: کریستینا تریڤۆلچا دی بێلجوێزۆ و. لە ڕووسییەوە: شیروان مەحموود محەممەد   لە  ناوەڕاستی سەدەی نۆزدەیەمدا خانمە نووسەر و فەیلەسوفی ئیتالی کریستینا تریڤۆلچا دی بێلجوێزۆ  بەهۆی چالاکیی سیاسییەوە پەڕاگەندەی دەوڵەتی عوسمانی دەکرێت و لە شوێنێک نزیک زێد و نیشتمانی کوردان، لە ئاسیای گچکەدا، نیشتەجێ دەبێت و چەند ساڵێک لەو ناوچانەدا دەمێنێتەوە ولە نزیکەوە […]

زمانـی دایـك و پـه‌یـوه‌نـدی بـه‌ شـونـاس و ئـازادی ئـه‌ده‌بـییـه‌وه‌

زمانـی دایـك و پـه‌یـوه‌نـدی بـه‌ شـونـاس و ئـازادی ئـه‌ده‌بـییـه‌وه‌

وه‌رگێڕان و ئاماده‌كردنی سه‌رده‌م ئاخۆ هه‌ست و سۆزی نووسه‌رێك چۆنه‌، كاتێك بڕیارده‌دات جگه‌ له‌ زمانی دایك، به‌ زمانێكی دیكه‌ بنووسێت؟ سه‌روه‌ختێك بیر له‌وه‌ ده‌كاته‌وه‌ به‌و زمانه‌ی له‌سه‌ری ڕاهاتووه‌ و هه‌ر له‌ مه‌لۆتكه‌ییه‌وه‌ له‌سه‌ری په‌روه‌رده‌كراوه‌ و گوێی به‌ وشه‌ و ئاوازه‌كانی گۆشكراوه‌، به‌جێبێڵێت و ڕوو له‌ زمانێكی دیكه‌ی جیاواز بكات، چ هه‌ستێكی ده‌بێت و له‌ ناخیدا […]

بـە یـادی حـەکـایـەتـەکـانی داپـیرە و بـاپـیـرە

بـە یـادی حـەکـایـەتـەکـانی داپـیرە و بـاپـیـرە

خستنەڕووی کتێبی “گابرێل گارسیا مارکیز” بەختیار حەمەسوور بۆ زانیاری و وردەکاری سەبارەت بە نووسەرانێک کە دڵخۆش و ئازیزی ئێمەی خوێنەرانن، ڕەنگە بینینەوەی کتێبێک کە تەرخانە بۆ کۆی هەنگاوەکانی ئەو نووسەرە، کتێبێک بێت لە چەشنی بینینەوەی گەوهەرێک. ئەو جۆرە کتێبانە دەتوانن کۆمەک و یاریدەی ئێمە بن لە ناسینی باشتری ئەو نووسەرەدا، لە وردبوونەوە لە هەندێ ڕووداو […]

ڕۆڤار… گــۆڤــارە ســەنــگیــنــەکــە

ڕۆڤار… گــۆڤــارە ســەنــگیــنــەکــە

ڕانانی: سەردەم لەنێو بڵاوکراوەکانی دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم-دا، گۆڤاری (ڕۆڤار) سەنگ و پێگە و بەهای تایبەت بە خۆی هەیە لە کۆڕی خوێنەراندا، تاوەکو ئێستا ٩٩ ژمارەی لێ دەرچووە، ئەمە لە کاتێکدا بە هۆی قەیران و نەبوونی پارەی پێویستەوە تەواوی گۆڤارە جۆراوجۆرەکانی دەزگای ناوبراو چەندین ساڵە ڕاگیراون، بەڵام ڕۆڤار، هاوشانی کتێبەکانی دەزگای سەردەم، هێشتا بەردەوامە […]

براوه‌ی خه‌ڵاتی نۆبڵ هان كانگ: ئاهه‌نگ ناگێڕم لەکاتێکدا ڕۆژانه‌ خه‌ڵك ده‌كوژرێن

براوه‌ی خه‌ڵاتی نۆبڵ هان كانگ: ئاهه‌نگ ناگێڕم لەکاتێکدا ڕۆژانه‌ خه‌ڵك ده‌كوژرێن

وه‌رگیڕان و ئاماده‌كردنی باوكی ڕه‌هه‌ند ساڵانه‌ له‌گه‌ڵ نزیكبوونه‌وه‌ی مانگی تشرینی یه‌كه‌م و ئاشكراكردنی ناوی براوه‌كانی خه‌ڵاتی نۆبڵ، سه‌رنج و چاوه‌كان زیاتر ده‌چێنه‌ سه‌ر ئه‌و نووسه‌ره‌ی ده‌بێت به‌ براوه‌ی خه‌ڵاتی نۆبڵ بۆ ئه‌ده‌ب. راسته‌ ساڵانه‌ ئه‌م خه‌ڵاته‌ له‌ چوار بواری دیكه‌ی جیاوازدا ده‌به‌خشرێت كه‌ بریتین له‌: فیزیا، كیمیا، پزیشكی، ئاشتی. به‌ڵام هیچ یه‌كێك له‌و خه‌ڵاتانه‌، هێنده‌ی […]

هونەری خۆشویستن و پرسیارەکان

هونەری خۆشویستن و پرسیارەکان

ڕانانی: سەردەم یەکێکی دیکە لە کتێبە باش و ناوازەکانی دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم، بریتییە لە کتێبی (هونەری خۆشویستن) ئەریک فرۆم نووسیویەتی و لە لایەن نووسەر و وەرگێڕی ناودار (کەریم پەڕەنگ) بە شێوەیەکی جوان و سەرنجڕاکێش، لە زمانی ئەڵمانییەوە وەرگێڕداوەتە سەر زمانی کوردی، بابەتی ئەم کتێبە دەروونشیکارییە و ئێستا لە کتێبفرۆشییەکان بەردەستە. بابەتەکانی نێو دووتوێی […]

تەعبیرییەت، هەوڵێک بۆ پۆلێنکردنی هونەری شێوەکاری

تەعبیرییەت، هەوڵێک بۆ پۆلێنکردنی هونەری شێوەکاری

تەعبیرییەت، هەوڵێک بۆ پۆلێنکردنی هونەری شێوەکاری خستنەڕووی کتێبی “تەعبیرییەت؛ لە نیگارکێشانی مۆدێرنی باشووری کوردستاندا” خوێندنەوەی: سەردەم قسەی تێدا نییە کە ڕەخنەی شێوەکاری لە کوردستان، ڕەخنەیەکی سست و کەم تینە، ڕەخنەیەک نییە لە ئاست کاری هونەرمەندانی شێوەکاری کورددا بێت، بۆیە دەبینین مەودایەک و بۆشاییەکی گەورە لە نێوان تابلۆ و ڕەخنەی هونەرییدا هەیە، ڕەخنەیەک کە چیەتی و […]

دەربارەی کتێبی مێژووی شانۆ

دەربارەی کتێبی مێژووی شانۆ

ڕانانی: سەردەم دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم، لە زۆر بواردا دەستی بۆ چاپکردنی کتێب بردووە، لە فەلسەفەوە تا مێژوویی، لە زانستەوە تا ئەدەب و هونەر و کولتوور، بێگومان لەم دۆخە قەیراناوییەدا ئازایەتی دەوێت بێ ئەوەی گوێ بە فرۆش بدەیت، کتێبێک چاپ بکەیت کە تەنها هۆکارێک گرنگیی خودی بابەتەکە بێت، نەوەک ئەو بابەتە وروژێنەرانەی کە لە […]

پییر بایل ڕۆشنبیرێكی پرۆتستانت له‌ فه‌ره‌نسایه‌كی كاسۆلیكدا

پییر بایل ڕۆشنبیرێكی پرۆتستانت له‌ فه‌ره‌نسایه‌كی كاسۆلیكدا

هه‌مو ژیانی بۆ به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ی ده‌مارگیریی ئاینی و شیكردنه‌وه‌ی و هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی به‌سه‌ربرد هاشم ساڵح له‌ عه‌ره‌بییه‌وه‌: باوكی ڕه‌هه‌ند گه‌وره‌ترین تاوان كه‌ ئێمه‌ی ڕۆشنبیرانی عه‌ره‌ب ئه‌نجامی ده‌ده‌ین، بریتییه‌ له‌ به‌راوردكردنی كۆمه‌ڵگا عه‌ره‌بی و ئیسلامییه‌كه‌ی ئێستامان، به‌ كۆمه‌ڵگا خۆرئاواییه‌ پێشكه‌وتووه‌كان كه‌ به‌ ته‌واوه‌تی كێشه‌ی تووندڕه‌وی ئاینی و تائیفه‌گه‌ری تێپه‌ڕاندووه‌. ئه‌مه‌یه‌ مێژوونووسه‌كان پێی ده‌ڵێن هه‌ڵه‌ی مێژوویی. پێویسته‌ به‌راوردی ئه‌و […]

خستنەڕووی کتێبی “بۆچی دەژیین؟” وەک پرسیارێکی جەوهەری

خستنەڕووی کتێبی “بۆچی دەژیین؟” وەک پرسیارێکی جەوهەری

خوێندنەوەی: سەردەم کاتێک خودی “ژیان” دەبێت بە پرسیار، وەڵام هەرچی بێت ڕەنگە لە بەردەم چەندان ئەگەری کراوەدا هەریەکە خۆمان ببینینەوە، بە واتایەکی تر، ژیانی هەریەک لە ئێمە دەتوانێت وەڵامێک لە ئاستی “بۆچی دەژیین؟”دا ئاراستە بکات، بەپێی هەڵکەوتە و باری کولتووری و کۆمەڵایەتی و مێژوویی و سیاسی پێگە و ڕۆڵی هەریەک لە ئێمەیش دەگۆڕدرێت، بۆیە بازنەکان […]

گفتوگۆ لەگەڵ عیسمەت سۆفیە نوسەری ڕۆمانی سەماکردن لەنێو ئاگردا

گفتوگۆ لەگەڵ عیسمەت سۆفیە نوسەری ڕۆمانی سەماکردن لەنێو ئاگردا

عیسمەت سۆفیە: من دەنگی میللەتم لە ڕێی نووسینەوە ئازادی و ناسنامە لە نێوان چیرۆک و تێکۆشاندا دیداری: ئیدریس عەلی ڕۆمانی (سەماکردن لەنێو ئاگردا) لە لایەن خانمە نووسەرێکی بە ئەزموونی کوردی ڕۆژهەڵاتەوە، بە زمانی ئینگلیزی نووسراوە و نووسەر و وەرگێڕی ناوداری کورد (عەلی عوسمان یاقووب) بە شێوەیەکی جوان و سەرنجڕاکێش وەریگێڕاوەتە سەر زمانی کوردی (عیسمەت سۆفیە) […]

ڕۆشنگه‌ریی… بۆچی به‌ناو ڕۆشنبیرانی عه‌ره‌ب لێی ده‌ترسن؟

ڕۆشنگه‌ریی… بۆچی به‌ناو ڕۆشنبیرانی عه‌ره‌ب لێی ده‌ترسن؟

هاشم ساڵح و له‌ عه‌ره‌بییه‌وه‌: هه‌ورامان وریا قانع زۆرجار خه‌ڵك وا بیرده‌كه‌نه‌وه‌ ڕۆشنگه‌ریی، ته‌نها خۆشی و سه‌رگه‌رمییه‌كی فیكرییه‌ و به‌ مێشكی هه‌ندێك له‌ ڕۆشنبیرانی ئه‌وروپادا هاتووه‌ دایبهێنن و بیهێننه‌ ئاراوه‌ و خۆیانی پێوه‌ سه‌رقاڵ بكه‌ن، ته‌نها بۆ ئه‌وه‌ی له‌ ئاین ده‌ربچن و لێی یاخیببن، نه‌ك شتێكی قووڵتر و به‌سودتر. بگره‌ هه‌ندێكی دی به‌ هه‌ڵه‌ له‌و […]

من و مەولانا سەرگوزەشتەی شەمسی تەبریزی

من و مەولانا سەرگوزەشتەی شەمسی تەبریزی

ڕانانی: سەردەم یەکێکی تر لە کتێبە ناوازە و کاریگەرەکانی دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم، بریتییە لە کتێبی (من و مەولانا سەرگوزەشتەی شەمسی تەبریزی) بابەتی ئەم کتێبە لێکۆڵینەوەیە و (ولیەم چیتک) نووسیویەتی، هاوکات نووسەر و وەرگێڕ(ئاوات ئەحمەد سوڵتان) بە شێوەیەکی جوان و سەرنجڕاکێش، لە ئینگلیزییەوە وەریگێڕاوەتە سەر زمانی کوردی و ئێستا لە کتێبفرۆشییەکان بەردەستە. هەر وەک […]

هەناسە فەلسەفییەکان

هەناسە فەلسەفییەکان

هەناسە فەلسەفییەکان (٢١) ئەفلاتون  ئاوات ئەحمەد سوڵتان دەینوسێت ئەفلاتون لەماوەی نێوان (٤٢٩ – ٣٢٨ پ.ز) دا ژیاوە. وەک سۆکرات، خەڵکی ئەسینا بوو، بەڵام بەپێچەوانەی سۆکراتەوە نەوەی خێزانێکی زۆر دەوڵەمەند و بەدەسەڵات بووە، خێزانەکەی میژوویەکی درێژیان هەبوو لە فەرمانڕەواییکردندا و کاریگەریی زۆری لەسەر مێژووی ئەسینا و یۆنان هەبووە. دەوترێت ئەفلاتون قوتابی سۆکرات بووە، بەڵام هەموومان ئەوە […]

کۆچێک بێ ئاوڕدانەوە

کۆچێک بێ ئاوڕدانەوە

کۆچێک بێ ئاوڕدانەوە خستنەڕووی کۆمەڵەچیرۆکی “کۆچی سولەیمان” بەختیار حەمەسوور یەکێک لە ناوە دیارەکانی ئەدەبیاتی ئێران، بە دیاریکراوی چیرۆک و ڕۆمانی ئەو ئەدەبیاتە، لە مێژووی هاوچەرخدا، بێ هیچ گومانێک مەحموود دەوڵەتئابادییە. ئەم نووسەرە پڕکار و جددی و خاوەن تایبەتمەندی خۆیەتی لە گێڕانەوەدا، هەر لەو بوارەدا توانیویەتی ببێتە دەنگێکی دیار و دلێری ئەو ئەدەبیاتە و هاوکات لە […]

جۆرج ئه‌مادۆ “پێلێی ڕۆمانی” به‌رازیل

جۆرج ئه‌مادۆ “پێلێی ڕۆمانی” به‌رازیل

ئەو نووسەرەی ده‌ستگیركرا، كتێبه‌كانی سووتێنران و به‌شێكی ژیانی له‌ تاراوگه‌ برده‌سه‌ر ئاماده‌كردنی له‌ عه‌ره‌بییه‌وه‌: باوكی ڕه‌هه‌ند له‌ كاتێكدا نووسه‌ری به‌رازیلی جۆرج ئه‌مادۆ، له‌ زیندانێكه‌وه‌ ده‌گوێزرایه‌وه‌ بۆ زیندانێكی دیكه‌، دروست ئا له‌و كاتانه‌دا، ڕۆمانه‌كانی ته‌حه‌دای ده‌سه‌ڵاتیان ده‌كرد، به‌ هه‌مان ئه‌و ئه‌ندازه‌ توونده‌ی كه‌ ده‌سه‌ڵات، كه‌وتبووه‌ ڕاوه‌دوونانی كتێبه‌كانی و به‌دوایاندا ده‌گه‌ڕا و قه‌ده‌غه‌ی ده‌كردن. به‌ڵام له‌ كۆتایدا، […]