خستنەڕووی کتێبی “مۆدێرنیزم” خوێندنەوەی: سەردەم یەکێک لە پرسە سەرەکییەکانی ئەدەبیات و هونەر، دەرکەوتنی یەکەم چرکەساتی سەروسەکوتی مۆدێرنیزمە، ئەو قۆناغەی کە دەبێتە بەرمەبنای ڕووبەرێکی فراوان لە ئەدەب و هونەر بە سەرجەم لق و ژانر و بەشەکانییەوە. بێگومان لەو بوارەدا چەندان لیکۆڵینەوەی هەمەلایەن کراون و نووسراون، کە تیایاندا هەوڵ دراوە هەریەکەو لە گۆشەنیگای خۆیەوە پرسی مۆدێرنیزم لە […]
هاشم ساڵح له عهرهبییهوه: باوكی ڕهههند چهندین كتێب ههیه، له سهرهتای ئهم ساڵه تازه و موبارهكهدا، خهون به خوێندنهوهیان دهبینم. بهڵام لێرهدا و له نێو ئهو كتێبانهدا كه خهون به خوێندنهوهیان دهبینم، تهنها ئاماژه به دوو كتێبی بیرمهندی گهورهی جهزائیر “لاهوری عدهی” دهكهم. یهكهمیان كتێبی “ناسیۆنالیزمی عهرهبی ڕادیكاڵ و ئیسلامی سیاسی”، دووهمیان كتێبی “قهیرانی گوتاری […]
ن: ڕێزان حەسەنی ڕیالیسم و ئەدەبی ڕیالیستی ریالیسم بزووتنەوەیەکی ئەدەبی- هونەری بوو کە لە سەدەی ١٩ی زایینی سەریهەڵدا. ئەم بزووتنەوەیە جۆرێک هەڵوێستگرتن و وەستانەوە بوو بەرامبەر بە ڕۆمانتیسیسم و ئایدیالیسم، دوو بزووتنەوەی ئەدەبی کە لە ئەدەب و هونەردا زۆر باو بوون. نووسەر و هونەرمەندە ڕیالیستەکان هەوڵیان ئەدا وێنایەکی ڕاستەقینە لە ئالؤزییەکانی ژیانی مرۆیی و […]
وەرگێڕانی لە فارسییەوە: عەزیز گەردی ١ پشتی چەماندەوە و لە کونی بچووکی بورجە بەرزەکەوە چاوی بڕییە دەرەوە و گوێی دایە گۆرانیی سەیروسەمەرەی ئەو پیرەمێردە نەناسەی بە تەنیشت کۆنەقەڵەدا ڕەت بوو و گۆرانیی دێرینی (باڵندەی بەیانی) دەچڕی. پیرەمێرد، وەکو هەمیشە دەنگی شەکەت و غەمگین و تێکەڵ بە پەشێوییەکی ناسک و لەرزۆک بوو، بەڵام هەر بەم جۆرەش […]
له جیهانی ئهدهبیاتدا، گومان لهوهدا نییه، ههمو نووسهرێك، سا شاعیر بێت یان ڕۆماننووس یا چیرۆكنووس یاخود نووسهری ههر ژانرێكی دیكهی ئهدهبی بێت، سهروهختێك كتێبێكی بڵاودهبێتهوه، حهز دهكات كتێبهكهی لهلایهن خوێنهرانهوه، پێشوازی باشی لێبكرێت و له پێشانگای كتێبدا، ببێته پڕفرۆشترین كتێبی ئهو ساڵه. نووسهران بهوه دڵخۆش دهبن كه دهبینن خوێنهران و ههوادارانی كتێب، گرنگی و بایهخ […]
نووسینی: نێرگز محهمهدی و له فارسییهوه: ڕووناك شوانی نێرگز محهمهدی 52 ساڵ، ناوێكی دیار و چالاكوانێكی بوێری مافهكانی مرۆڤه لهناوجهرگهی ڕژێمی كۆماری ئیسلامی ئێران، یهكێكه لهو دهنگه دلێر و چاونهترسانهی، ساڵانێكه بهگژ سیستمێكی حوكمڕانیدا دهچێتهوه كه سیخناخه به كۆت و بهند خستنه سهر سهرجهم هاوڵاتیانی وڵاتهكه و بهتایبهت چینی ژنان و كچان. ئهم خانمه تێكۆشهر […]
شاعیری پاییزنشین ناساندنی ژمارەی نوێی “ڕۆڤار” تایبەت بە شاعیر: محەمەد عومەر عوسمان خوێندنەوەی: سەردەم ڕۆڤار بڵاوکراوەیەکی وەرزانەیە، هەر ژمارەی تایبەتە بە داهێنەرێکی کورد لە هەر بوارێکدا بێت، ئەم بڵاوکراوەیە دەتوانێت لە کۆمەڵێک لایەنەوە سوودبەخش و بەشدار بێت لە کایەی ڕۆشنبیریی کوردیدا، سەرەتا پەیوەندییەک دەسازێنێت لە نێوان خوێنەر و ئەو داهێنەرەی ڕۆڤاری بۆ ئامادە دەکرێت، پردێک […]
ئایا فهیلهسوفهكان عاشق دهبن؟ هاشم ساڵح له عهرهبییهوه: باوكی ڕهههند یهكێكیان ئهم قسهیهی كردووه: كیركێگارد فهیلهسوفێكی گهوره بوو، بۆ وڵاتێكی بچووك. واته ئهو لهو وڵاته گهورهتر بوو كه لێی هاتبووه دونیاوه. له ڕاستیشدا ههر وابوو، ناوبانگی كیركێگارد له ناوبانگی دانیمارك گهورهتره، ژمارهی دانیشتوانی دانیمارك له پێنج ملیۆن كهس زیاتر نییه، ههروهها كیرگێگار له زمانی دانیماركیش […]
بۆچی ئەم ڕۆمانە گرنگە بۆ خوێنەری کورد؟ دیداری: ئیدریس عەلی ڕۆمانی (خواوەندەکان تینوون) یەکێکە لە ڕۆمانە مێژووییە جوانەکان و باس لە شۆڕشی فەرەنسا دەکات، ئەم ڕۆمانە لە لایەن (ئەناتۆلی فرانس) نووسراوە و (عەلی عوسمان یاقووب) بە شێوەیەکی جوان و سەرنجڕاکێش وەریگێڕاوەتە سەر زمانی کوردی، لە بڵاوکراوەکانی دەزگای چاپ و پەخشی سەردەمە و ئێستا لە کتێبفرۆشییەکان […]
بەختیار حەمەسوور سەبارەت بە چیرۆکی نوێ و ڕۆڵی لە دنیای تازەدا، هەمیشە پرسیارێک لە بەردەممان خۆی قوت دەکاتەوە، ئەویش ئەوەیە: ئایا چیرۆکی نوێ تا چەند ڕەنگدانەوە و هەڵگۆزتەی دنیای تازەیە؟ دنیایەک کە هەر ساتێک بە خێراییەکی لە ڕادەبەدەر دێت و بە هەمان خێرایی ئاوا دەبێت، ڕووداوەکان بەرەودوای یەک، بە تیژتێپەڕی بە لاماندا تێدەپەڕن و بڕێک […]
دەربارەی کتێبی من بووم بە تۆ ڕانانی: ئیدریس عەلی یەکێکی تر لە کتێبە ناوازە و دانسقەکانی دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم، بریتییە لە کتێبی (من بووم بە تۆ) بابەتی ئەم کتێبە ئەدەبییە و بریتییە لە (بیۆگرافی ڕۆمان) خانمە نووسەری ناوداری عەرەب (ئەحلام موستەغانمی) نووسیویەتی و لە لایەن نووسەر و وەرگێڕی ناوداری کورد (پشکۆ نەجمەدین) بە […]
منداڵێک بەدەم کۆلارەوە یان یادەوەرییە غەمگینەکانی نووسەر ڕانانی: ئیدریس عەلی ژیانی نووسەران، چیرۆک و ڕوودوەکانیان، تایبەتمەندی و سروشتی کەسێتییان، ئەو بابەت و دیاردانەی کاریگەرییان لەسەریان هەبووە، هەموو ئەمانە بەشێکیان لەنێو پانتایی نووسین و ئەدەبیاتەکەیاندا ڕەنگی داوەتەوە، بێگومان بە یەک دنیا گەمەی زمانەوانی و فەنتازیا و خەیاڵەوە، بەڵام بەشێکی گرنگ و کاریگەری ڕووداو و سروشتی کەسێتییان، […]
خستنەڕووی کتێبی “کلیلدان، فەرهەنگی ئەدەب و ڕەخنە” خوێندنەوەی: سەردەم یەکێک لەو پرسە قیرسمیچانەی بەردەوام لەناو کایەی ڕۆشنبیری کوردیدا زارەوزار دەکات و هەر جارەش بە جۆرێک ئەم پرسە دێتەوە مەیدان و دەبێتە مشتومڕی نێوان ئەدیبان و نووسەران و هونەرمەندان، ئەویش پرسی “بوونی ڕەخنە”یە لەنێو کایەی کولتووری ئێمەدا. پرسیارەکە بەم شێوەیە خۆی دادەڕێژێت و وەڵامەکان لە کەسێک […]
له كتێبه تازه چاپكراوهكانی دهزگای چاپ و پهخشی سهردهم كاتێك چیاكان ههرهس دێنن نووسینی: جهنگیز ئایتماتۆف و له عهرهبییهوه جهلیل كاكهوهیس ئهم بهرههمه یهكێكه له تازهترین كتێبه نایابهكانی دهزگای چاپ و پهخشی سهردهم كه بڕیاره له شهشهمین پێشانگای نێودهوڵهتی سلێمانی بۆ كتێب، له بهرواری 28/ 11/ 2024 تا 8/ 12/ 2024 نمایشبكرێت و بخرێته بهردهستی […]
نووسینی: وێندی گرانت و لهعهرهبییهوه: شێرزاد حهسهن ئهم بهرههمه یهكێكه له تازهترین كتێبه نایابهكانی دهزگای چاپ و پهخشی سهردهم كه بڕیاره له شهشهمین پێشانگای نێودهوڵهتی سلێمانی بۆ كتێب، له بهرواری 28/ 11/ 2024 تا 8/ 12/ 2024 نمایشبكرێت و بخرێته بهردهستی خوێنهر. كتێبهكه له پێشهكییهك و 25 وتاری جیاواز و پاشكۆیهك پێكهاتووه، كۆی وتارهكانی كتێبهكه، […]
نووسینی شهوقی ئهبی شهقرا و له عهرهبییهوه: عهبدوڵڵا تاهیر بهرزنجی ناسینی نووسهر و وهرگێڕ و شاعیرێكی گهورهی عهرهب وهك شهوقی ئهبی شهقرا(1935-2024)، له كتێبێكی بچووك و خنجیلانهی وهرگێڕدراو به زمانێكی كوردی پوخت و پاراو، چێژێكی خۆش و تایبهت به خوێنهر دهبهخشێت. سهروهختێك وهك خوێنهرێك، له ڕێگهی لاپهڕهكانی ئهم كتێبهوه، گهشتێكی كورت، وهلێ چڕ و دهوڵهمهند، […]
سازکردنی: ئیدریس عەلی لە ماوی ڕابردوودا دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم، شاکارێکی دیکەی پێشکەش بە خوێنەر و کتێبخانەی کوردی کرد، ڕۆمانی (سەردانی پزیکشی تایبەت) لە لایەن نووسەری ناوداری سویدی (پەر ئۆلۆڤ ئێنکڤیست) نووسراوە و لەلایەن نووسەر و وەرگێڕی ناوداری کورد (هاشم ئەحمەدزادە) بە شێوەیەکی جوان و سەرنجڕاکێش وەرگێڕدراوەتە سەر زمانی کوردی… لەم وتووێژەدا لەگەڵ کاک […]
د. سەمەد ئەحمەد كـۆشـكە سـورەكـە، تازەترین رۆمانی چاپكراوی شاعیر و رۆماننووس (هیوا قادر)ە، لە دوتوێی (303) لاپەڕەدا، دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم، ساڵى 2021 چاپ و بڵاوی كردووەتەوە. ئەم رۆمانە، چ لە رووی بابەت و باكگراوەندی فكرییەوە، چ لە رووی تەكنیكەوە، شایانی خوێندنەوە و قسە لەسەركردن و لەمەش زیاتر توێژینەوەی ئەكادیمییە. من كە دەرفەتی توێژینەوەی […]
ئامادەکردنی: سەردەم لە سەروەختی بڵاوبوونەوەی ڕۆمانی (سەماکردن لەنێو ئاگردا، هەستانەوه له نێو خۆڵەمێشدا) بە زمانی ئینگلیزی، کۆمەڵێک نووسەر و ڕەخنەگری ئەدەبی و کەسایەتیی جیاجیا، لەسەر ئاستی ئەوروپا و نێوەندە ئەدەبییەکان، باری سەرنج و بۆچوونی خۆیان سەبارەت بە ڕۆمانەکە خستە ڕوو و سەرسامیی خۆیان نەشاردەوە بە ئاستی ڕۆمانەکە، چ لە ڕووی تەکنیک، زمان و شێوازی گێڕانەوەوە، […]
میری کوردان نووسینی: کریستینا تریڤۆلچا دی بێلجوێزۆ و. لە ڕووسییەوە: شیروان مەحموود محەممەد لە ناوەڕاستی سەدەی نۆزدەیەمدا خانمە نووسەر و فەیلەسوفی ئیتالی کریستینا تریڤۆلچا دی بێلجوێزۆ بەهۆی چالاکیی سیاسییەوە پەڕاگەندەی دەوڵەتی عوسمانی دەکرێت و لە شوێنێک نزیک زێد و نیشتمانی کوردان، لە ئاسیای گچکەدا، نیشتەجێ دەبێت و چەند ساڵێک لەو ناوچانەدا دەمێنێتەوە ولە نزیکەوە […]
وهرگێڕان و ئامادهكردنی سهردهم ئاخۆ ههست و سۆزی نووسهرێك چۆنه، كاتێك بڕیاردهدات جگه له زمانی دایك، به زمانێكی دیكه بنووسێت؟ سهروهختێك بیر لهوه دهكاتهوه بهو زمانهی لهسهری ڕاهاتووه و ههر له مهلۆتكهییهوه لهسهری پهروهردهكراوه و گوێی به وشه و ئاوازهكانی گۆشكراوه، بهجێبێڵێت و ڕوو له زمانێكی دیكهی جیاواز بكات، چ ههستێكی دهبێت و له ناخیدا […]
خستنەڕووی کتێبی “گابرێل گارسیا مارکیز” بەختیار حەمەسوور بۆ زانیاری و وردەکاری سەبارەت بە نووسەرانێک کە دڵخۆش و ئازیزی ئێمەی خوێنەرانن، ڕەنگە بینینەوەی کتێبێک کە تەرخانە بۆ کۆی هەنگاوەکانی ئەو نووسەرە، کتێبێک بێت لە چەشنی بینینەوەی گەوهەرێک. ئەو جۆرە کتێبانە دەتوانن کۆمەک و یاریدەی ئێمە بن لە ناسینی باشتری ئەو نووسەرەدا، لە وردبوونەوە لە هەندێ ڕووداو […]
ڕانانی: سەردەم لەنێو بڵاوکراوەکانی دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم-دا، گۆڤاری (ڕۆڤار) سەنگ و پێگە و بەهای تایبەت بە خۆی هەیە لە کۆڕی خوێنەراندا، تاوەکو ئێستا ٩٩ ژمارەی لێ دەرچووە، ئەمە لە کاتێکدا بە هۆی قەیران و نەبوونی پارەی پێویستەوە تەواوی گۆڤارە جۆراوجۆرەکانی دەزگای ناوبراو چەندین ساڵە ڕاگیراون، بەڵام ڕۆڤار، هاوشانی کتێبەکانی دەزگای سەردەم، هێشتا بەردەوامە […]
وهرگیڕان و ئامادهكردنی باوكی ڕهههند ساڵانه لهگهڵ نزیكبوونهوهی مانگی تشرینی یهكهم و ئاشكراكردنی ناوی براوهكانی خهڵاتی نۆبڵ، سهرنج و چاوهكان زیاتر دهچێنه سهر ئهو نووسهرهی دهبێت به براوهی خهڵاتی نۆبڵ بۆ ئهدهب. راسته ساڵانه ئهم خهڵاته له چوار بواری دیكهی جیاوازدا دهبهخشرێت كه بریتین له: فیزیا، كیمیا، پزیشكی، ئاشتی. بهڵام هیچ یهكێك لهو خهڵاتانه، هێندهی […]
